Jesteś tutaj: Strona główna » Zielniki » Rok według roślin » Rośliny wojennych szlaków » Dąb i lipa
Jak wykonać zielnik?
Botanika w kulturze
Rok według roślin
Święto Trzech Króli
Walentynki czyli sercowe rozterki botanika
Przebiśnieg, czyli powrót znad przepaści
Prima Aprilis
Rośliny Wielkanocy
W czerwcu czerwce na czerwcu
Lipa niejedno ma imię
Sierpień - pora żniw
Wrzesień, wrzosy i wrzosowate
Październik, bo paździerze
Rośliny wojennych szlaków
Brzoza
Bzy
Chaber bławatek
Dąb i lipa
Mak
Rozmaryn
Róża
Trzcina cukrowa i inne
Wierzba płacząca
Ludzie i kwiaty w kręgu życia i śmierci
Klimat a sezonowe opadanie liści
Andrzejki
Rośliny Świąt Bożego Narodzenia
Intrygujące rośliny
Konkurs
Gry i zabawy

 

Dąb i lipa

Drzewa moje ojczyste! jeśli Niebo zdarzy,
Bym wrócił was oglądać, przyjaciele starzy,
Czyli was znajdę jeszcze? czy dotąd żyjecie?
Wy, koło których niegdyś pełzałem jak dziecię;
Czy żyje wielki Baublis, w którego ogromie
Dąb (Quercus) / Źródło: Wikipedia
Potężne rozmiary oraz imponującą postawę
dębu doceniali nie tylko Polacy
Wiekami wydrążonym, jakby w dobrym domie,
Dwunastu ludzi mogło wieczerzać za stołem? (...)
Pomniki nasze! ileż co rok was pożera
Kupiecka lub rządowa, moskiewska siekiera!
Nie zostawia przytułku ni leśnym śpiewakom,
Ni wieszczom, którym cień wasz tak miły jak ptakom.
Wszak lipa czarnolaska, na głos Jana czuła,
Tyle rymów natchnęła! wszak ów dąb gaduła
Kozackiemu wieszczowi tyle cudów śpiewa!
(Adam Mickiewicz „Pan Tadeusz” – Dyplomatyka i łowy)

Niech to drzewo – które dziś sadzimy - przypomina nam Odzyskanie Niepodległości, niech będzie symbolem narodu polskiego. Pień to naród, jego konary to różne warstwy społeczne. Jak konary czerpią siły żywotne przez korzenie z ziemi, tak nam wszystkim daje życie matka nasza, ziemia polska, która jest naszą ojczyzną najdroższą, za którą życie oddali i oddać gotowi synowie tej ziemi.

Napis na obelisku położonym pod Dębem Wolności w Głownie (województwo łódzkie) ułożony przez ówczesnego burmistrza Henryka Rynkowskiego w 1928 roku.

Lipa (Tilia)/ Źródło: Wikipedia
Lipy kojarzyły się z opieką, ochroną
Dąb i lipa to dwa rodzaje drzew najczęściej wykorzystywanych jako roślinne symbole odzyskanej Niepodległości. Imponujący wygląd, niezwykła długowieczność drzew oraz twardość drewna, wielostronność zastosowań kory, drewna, żołędzi, liści, galasów (kulistych wyrośli na liściach), wreszcie piękno dąbrów – wszystko to silnie przemawiało do ludów Eurazji, czyniąc z dębu symbol męstwa, sławy i siły, ulubiony emblemat rycerzy.
Lipa z kolei od dawna kojarzyła się z Matką-Ojczyzną. Gęste ulistnienie i ugałęzienie osłaniało przed morderczą spiekotą, pochłaniało też pył i hałas. Metaforyczne znaczenie lipy jako obrończyni przed skwarem, zgiełkiem, chorobami duszy i ciała, a zarazem jednego z najświętszych drzew Słowian sprawiło, że „Lipą Słowiańską” nazwało się stowarzyszenie czeskich radykałów walczących o wyzwolenie narodowe i społeczne oraz były nazywane bratnie organizacje w Zagrzebiu, Lublanie, Nowym Sadzie i Lwowie. Wysoko ceniono sporządzane z lipiny wizerunki aniołów i świętych, a szczególną czcią otaczano figurę Najświętszej Maryi Panny
z Dzieciątkiem, zawieszoną na potężnej, starej lipie przy trakcie z Reszla do Kętrzyna (w Świętej Lipce), słynącą cudami na całe Prusy Książęce i Rzeczpospolitą. Niezwykle wartościowym produktem był miód lipowy. Gloger w swojej „Encyklopedii staropolskiej” wskazywał nie bez dumy, że badanie naukowe przyznały Słowianom odwieczną znajomość rolnictwa i bartnictwa, a żaden kraj europejski (…) nie dorównywał w hodowli pszczół okolicom nadwiślańskim. Pisarze dawni zapewniają, że kwitły tam jakieś szczególnie wonne zioła, woniały „ogromne lasy lipowe” – rozkosz pszczół, odwdzięczających się słynnym lipcem. Przy takiej roślinności nie potrzebowały pszczoły nadwiślańskie sztucznego hodowania; lada wydrążony pień służył za ul, lada bór był pasieką.

Adam Kapler
Pracownia Banku Nasion
PAN OB CZRB Powsin

Co nowego w portalu

150 lat obserwacji przyrody w USA – wcześniejsze zakwitanie roślin
Projekt płazowy
Rośliny Świąt Bożego Narodzenia
Pomóż tworzyć fenologiczną mapę Polski, zostań obserwatorem przyrody !
Z cyklu "Botanika w literaturze i sztuce" - "Przedwiośnie" jako Zielnik Żeromskiego
Pytania do eksperta
Kto nas ustrzeże przed powodzią ?
Fiordy w pigułce
Namorzynowe puzzle
Flora dawnych Pienin
Rośliny Wielkanocy
W czerwcu czerwce na czerwcu
Tajemnice kwiatu paproci
Okolice Pomiechówka
Kolibry na Alasce czyli ciepłe nazwy - zimne adresy
Wyniki konkursu
Zwycięzcy Konkursu
Święto Niepodległości okiem botanika
Klimat a sezonowe opadanie liści
Dary Trzech Króli
Walentyki
Przebiśnieg – wiara w odrodzenie
Prima Aprilis
Pojezierze Gostynińskie
Lipa niejedno ma imię
Wrzesień, wrzosy i wrzosowate
Cena genów
Gorące puzzle
Endemity a relikty
Figa i jej słodkie tajemnice
Skrzydlate miasto
Akcja: czeremcha amerykańska
Tajemnice krypt jasnogórskich
Ziarno prawdy o orkiszu
Lecą, lecą... paździerze
Bagnica - jedyna w swoim rodzaju
O jemiole pod jemiołą
Jak sasanka została zawilcem
Święto Zmarłych
Andrzejki
Powsin zaprasza
Lato w Powsinie
Green Card
Powsin zaprasza na Piknik Naukowy
Rośliny owadożerne zapraszają do Powsina
Murawy kserotermiczne - czas żniw
Jesień w Powsinie
Pogromcy much zapraszają do Powsina
150 urodziny Marii Curie-Skłodowskiej w Powsinie - koncert wśród kwiatów
Na ratunek ptakom
Poznaj zieloną Warszawę - wycieczka z przewodnikiem
W poszukiwaniu utraconego krajobrazu
Niezłe Ziółka
Listopadowe botanizowanie
Zima w Powsinie
Szukamy współpracowników!
Od prehistorii

Powstawanie kontynentów
Geologia ziem polskich
Temperatura
Wegetacja
Klimat a rozwój cywilizacji
Świadectwa
zmian klimatu


Geomorfologia - formy
Geomorfologia - regiony
Paleobotanika
Przyroda a klimat
Endemity a relikty
Zadania
Zostań
obserwatorem


Fenologia
Ochrona czynna muraw kserotermicznych
Porosty
Projekt płazowy
Mapa
Poradniki
Bioindykacja
i adaptacje


Bioindykacja
Adaptacje
Gry i zabawy
Zielniki

Jak wykonać zielnik?
Botanika w kulturze
Rok według roślin
Intrygujące rośliny
Konkurs
Gry i zabawy
Program

Ankieta - nauczyciele
Ankieta - uczniowie
Rozwijajmy razem portal
Uwagi - odpowiedzi
Kontakt

Słownik

Mapa serwisu

Szukaj

Partnerzy programu
Logo Fundusz
Logo Zielnik UW
Logo Biologia UW
Logo internet ART
Szkoła festiwalu nauki
© 2009 - 2022 Zielnik Wydziału Biologii UW; wszelkie prawa zastrzeżone